Een selfie is geen zelfportret

Het woord van het jaar 2013 is selfie geworden. Zowel in Engeland en de Verenigde Staten als in Nederland. En dat is leuk, want ik houd van foto’s en van nieuwe woorden.

Wat ook mooi is: het woord bestaat al minstens 12 jaar. Er zijn in deze hyperige tijden woorden die korter meegaan, maar het woord selfie heeft eerst tien jaar een sluimerend bestaan geleid, om vanaf 2012 plotseling exponentieel in gebruik te groeien.

Boer doet selfie

Boer doet selfie

Dit was voor de belangrijkste woordenboekenuitgevers van de betreffende taalgebieden, Oxford Dictionaries en Van Dale, reden om het in 2013 tot woord van het jaar te bombarderen en het voor het eerst in hun woordenboeken op te nemen.

Niet alleen de toename in het gebruik was spectaculair, er zijn ook allerlei variaties (belfie, felfie) en specialisaties ontstaan, waarvan het thema selfies at funerals wel de kroon spant. De Tumbler-site die deze selfies verzamelt, werd wereldnieuws en bereikte binnen een jaar zijn hoogtepunt toen Obama zijn nu al legendarische selfie maakte op de begrafenis van Mandela. Wat de maker droogjes tot zijn laatste post inspireerde: “Obama has taken a funeral selfie, so our work is done here.”

Maar wat is een selfie nou precies? Het woord is niet scherp gedefinieerd, valt mij op. Zo schreven kranten en tijdschriften over selfies alsof het simpelweg fotografische zelfportretten zijn. Hun artikelen over het woord van het jaar gingen vaak vergezeld van tips voor het maken van een goed zelfportret. Zoals hier in Elsevier. Goedbedoeld, maar dit is onderdeel van de cursus portretfotografie en heeft met de selfie niet veel te maken.

Bij OxfordDictionaries.com luidt de definitie als volgt: “A photograph that one has taken of oneself, typically one taken with a smartphone or webcam and uploaded to a social media website.”
Van Dale doet het iets anders: “Fotografisch zelfportret, vaak gemaakt met de camera op armlengte en gepubliceerd op een sociaalnetwerksite.”

De definitie van Van Dale lijkt me iets beter dan die van OxfordDictionaries, omdat die camera op armlengte het typische selfie-beeld oplevert. Hoewel een selfie ook best via een spiegel gemaakt kan worden.

Mr Bean maakt een Polaroid Selfie

Mr Bean maakt een Polaroid Selfie

Maar wat beide definities niet goed uitdrukken, is dat het zelfportret niet de essentie van een selfie is. De essentie is dat de foto bedoeld is voor internet. Beide definities hinten daar wel op, door te zeggen dat de foto ‘vaak’ of ‘typically’ op de social media terecht komt, maar maken niet expliciet dat het daarmee feitelijk een status update is. Want dat is wat wél de essentie is: een selfie is een status update in beeld.

Met een selfie zegt de maker ervan: kijk eens waar ik ben? Of: kijk eens met wie ik ben? Of: kijk eens waar ik getuige van ben? Of: kijk eens wat ik nu aan het doen ben? De beste selfies beantwoorden die vragen allemaal tegelijk, in één beeld dat spreekwoordelijk meer zegt dan duizend woorden; en zeker meer dan 140 twitter-karakters.

Zoals deze nogal ultieme selfie, die zegt: “Ik hang in de ruimte met mijn collega, waar we een reparatie aan ons ruimteschip uitvoeren, ik heb de zon in mijn rug, zie de aarde voor me en ik heb een helm op waarin alles wat ik nu zelf zie, voor jou wordt weerspiegeld.”

spaceselfie

Selfie door astronaut Aki Hoshide, gemaakt in 2012

Advertisements

About JWvanWessel

www.stijlfoto.nl | www.flickr.com/photos/stijlfoto | nl.linkedin.com/in/jwvwessel | twitter.com/jwvanwessel | jwvanwessel.wordpress.com
This entry was posted in Foto's, Fotografie and tagged , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

One Response to Een selfie is geen zelfportret

  1. Pingback: selfies | Art and social media

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s