Fotografen Worden Ouder

Dat is het bevestigende antwoord op de vraag Worden Fotografen Ouder?, die ik me al een tijd stelde. Een beetje een rare vraag misschien, maar bij het lezen over fotografen heb ik steeds meer het idee gekregen dat veel van hen erg oud worden. Ouder dan een normaal mens, zal ik maar zeggen. Man Ray werd 86, Kertesz: 91, Irving Penn: 92, Henri Cartier-Bresson op een paar dagen na 96. Richard Avedon lijkt hierbij vergeleken jong gestorven, op zijn 81ste.

Henri Cartier-Bresson, nog niet zo oud

Toen ik onlangs weer over zo’n hoogbejaarde fotograaf las, dacht ik: nu wil ik het weten. Is dit het Karel-van-het-Reve effect, registreer ik alleen de leeftijden van oude fotografen, of worden ze echt ouder? (Karel van het Reve heeft een heel aardig stukje geschreven over het verschijnsel dat een man met één been nooit alleen komt: heb je er eenmaal een gezien, dan zie je er binnen een week nog een paar.)

Daarom heb ik de proef op de som genomen.

Ik heb van 67 willekeurig gekozen, maar bekende fotografen van over de hele wereld de leeftijd uitgezocht.*)

Dit is het opvallende rijtje van de leeftijden die ik noteerde:

90, 82, 100, 68, 98, 81, 76, 60, 82, 67, 73, 81, 71, 92, 48, 84, 90, 67, 83, 82, 78, 87, 69, 71, 78, 67, 90, 75, 89, 72, 82, 92, 84, 37, 93, 88, 69, 93, 53, 80, 49, 94, 101, 88, 70, 96, 78, 75, 92, 86, 82, 81, 82, 71, 97, 52, 40, 62, 77, 55, 89, 86, 101, 66, 64, 58, 85.

Ik laat u eerst even naar dat rijtje turen, want ik ben benieuwd of u ook vindt dat daar een hoop erg hoge leeftijden tussen staan. Oorlogsfotografen die Robert Capa te letterlijk hebben genomen, en jong in het harnas stierven, staan er natuurlijk ook tussen.

Het gemiddelde van dit lijstje is 77,5 jaar. En dat is inderdaad opvallend hoog. Niet als je het afzet tegen de levensverwachting die we anno 2010 hebben–die loopt hard naar de 80. Maar wel als je kijkt naar wat de levensverwachting was van mensen die tussen 1850 en 1930 geboren zijn. Na 1930 hoeven we niet te kijken, want die fotografen zijn gemiddeld gesproken nog niet dood.

Om een zinnige uitspraak te kunnen doen over de leeftijd van fotografen moeten we dus weten wat de levensverwachting in de periode 1850-1930 was; bij voorkeur wereldwijd. Dat is iets te veel gevraagd, maar voor Nederland houdt het CBS voor ons de gegevens van levensverwachtingen door de jaren heen. In de CBS Statline database heb ik het volgende gevonden. Voor twintigjarigen was de levensverwachting in 1900 zo rond de 65 jaar. (Door naar twintigjarigen te kijken sluiten we het effect uit van veel hogere kindersterfte die er vroeger was.) In 1920 was dat al 70 geworden. In 1880 was het nog maar 62 jaar. Controleer het zelf maar in deze tabel van de CBS Statline.

De fotografen van wie de leeftijden in het bovenstaande rijtje staan, zijn ergens in die periode geboren. En ze zijn dus ruim 10 jaar ouder geworden dan hun gemiddelde Nederlandse tijdgenoot. Vertaald naar de huidige levensverwachting betekent dit dat fotografen dus bijna 90 jaar worden!

Een verklaring? Ik kan wel wat bedenken. Bijvoorbeeld dat de gemiddelde leeftijd de hele bevolking betreft, dus inclusief de mensen die vooral vroeger zulke zware beroepen hadden dat ze niet oud werden. Of dat goede gezondheidszorg vroeger nog niet voor iedereen was weggelegd. Of dat fotografen vroeger, sowieso al uit betere milieus kwamen, met meer (overlevings)kansen. Anders konden ze zich de toen kostbare apparatuur nooit permitteren. Maar spannend vind ik dat allemaal niet.

Het ging mij om de vraag: Worden Fotografen Ouder? En het antwoord luidt dus: Fotografen Worden 10 Jaar Ouder!

*) Ik ben daarbij als volgt te werk gegaan. Mijn populatie is de overzichtspagina ‘List of photographers’ in Wikipeda, waarop zo’n 1300 fotografen van over de hele wereld staan, die een eigen ingang in Wikipedia hebben.

Van deze lijst heb ik telkens de tiende fotograaf gekozen. Als de betreffende figuur voor 1850 geboren was, viel hij of zij af; de gemiddelde levensverwachting van voor die tijd is te onzeker om een goede vergelijking te kunnen maken. Als de fotograaf nog in leven is, viel hij of zij natuurlijk ook af, en nam ik de volgende, net zo lang tot er een kwalificeerde. En daarna dus weer tien fotografen verder. Op die manier heb ik een steekproef van 5% gemaakt.

Advertisements

About JWvanWessel

www.stijlfoto.nl | www.flickr.com/photos/stijlfoto | nl.linkedin.com/in/jwvwessel | twitter.com/jwvanwessel | jwvanwessel.wordpress.com
This entry was posted in Fotografen and tagged , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

2 Responses to Fotografen Worden Ouder

  1. Sandra says:

    Wat een goed nieuws voor jou als jonge, vitale, donkerblonde (ietsiepietsie grijze) schoonheid en voor mij als vrouw van deze dito schoonheid.

    Nu dan, niet ineens een schrijver worden dan …. want dan moet je dat weer uitzoeken….. en ben je meer een researcher … en dan is de levensverwachting ….

  2. luchaasnoot says:

    Maar dit geldt alleen voor fotografen met een eigen ingang in Wikipedia, dus reken je nog niet rijk.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s